Eminönü hakkında kısa bilgi

Nasıl söylesem, nerden başlasam?! Mazhar-Fuat-Özkan’ın yani MFÖ’nün bu unutulmaz şarkısı… Şarkının devamıyla işim yok aslında benim. Hem devamı “Bodrum!” diyor. Benimse dilime takılmış, bilgisayarın başında “Eminönü’nü nasıl söylesem, nerden başlasam?!” Osmanlı İmparatorluğu’nun merkezi, İstanbul’un kalbi, Topkapı Sarayı ile Eminönü… Ya da ondan önce Doğu Roma’nın, Bizans’ın başkenti… Ayasofya’dan mı baksam Eminönü’ne?!.. Yoksa bugünün Türkiye’sinin ticaretinin kalbi mi desem?!…Ya da sokakta, tezgahlarda sürüp giden hayat mücadelesini ve insan manzaralarını mı anlatsam?! Ya da kuş oluversem de o mimaride, güzellikte birbirleriyle yarışan camilerin arasından süzülüversem… Gerçekten de hangi Eminönü anlatılmalı, ya da nasıl başlamalı?! Buydu işte MFÖ’nün şarkısını dilime dolayan. “Nasıl anlatmalı kaygısı.”

Her şeye rağmen merkez Topkapı Sarayı’nı şöyle bir gezelim desek, bu sayfanın yetmeyeceğini zaten hepimiz biliyoruz. Tarihten bugünün Eminönü’ne ticaretin merkezi olma sıfatıyla bakalım, ne dersiniz? 1950’li yıllardan beri akıl almaz, hatta kontrol edilemez hızla büyümüş İstanbul. Farklı yeni merkezler bulmuş kendine “kendiliğinden”. Ama ne Levent, Maslak’taki gökdelenler, ne de İkitelli’deki holding binaları alamamış Eminönü’nün elinden merkez olma özelliğini. Tarihi Kapalı Çarşı bugünün Akmerkez’ine karşı desek?! Merkez kimliğini kaybetmemiş, ama ne pahasına? Tarihi dokuyu algılanamaz hale getiren binalarla. Kelime yerindeyse istila edivermişler Tarihi Yarımada’yı, ticaret merkezi olma özelliğini koruma pahasına. Tarihin üstün gücü!.. Aslında bu yarışta bir de haksız rekabet var desem?! Trafik sorunundan bahsediyorum. Levent’ten Taksim’e uzanan metro, Taksim’de son bulmamalı, bugüne kadar çoktan bağlanmalıydı Eminönü’ne desem, haksız mıyım?! Rekabetin farklı bir yüzünden, mesai saatlerinden de söz etmek istiyorum. 09:00-19:00 saatleri arası açık Kapalı Çarşı. Yıllardır böyle gelmiş, benimsenmiş artık esnaf tarafından da. Ama bakınca Akmerkez’e ve diğer yeni alışveriş merkezlerine, 10:00 ile 22:00 saatleri arası açık herbiri. Hatayı görenler kayıtsız kalmayacaktır bu önerime nasılsa. Ama sonuçta, her türlü haksız rekabet, tarihten gelen merkez olma özelliğini alamamış elinden Eminönü’nün…
Geceler ancak bu kadar tezat! Gece ise, çok farklı Eminönü’nde. Gündüzün yoğunluğundan, yüksek temposundan eser yok. Sanki terkediliş desek yeri. Evet, gece el ayak çekiliyor Eminönü’nde. Sokaklar, hanlar, işyerleri boş artık. Ticaret merkezi Eminönü’nün işyeri sahipleri, çalışanları evlerine dönüyor. Yani İstanbul’un dört bir köşesine çekiliyor. Ticaret merkezi kimliği, konut merkezi olma cazibesini yoketmiş Eminönü’nün. Gece boş sokaklar başka bir Eminönü fotoğrafı veriyor. Boş, loş ve ıssız Eminönü. Bu hafta ticaretin merkezi kimliği ile gezdik Eminönü’nü. Ama hani demiştim ya, nasıl söylesem, nerden başlasam… Evet, haftaya vapurla geleceğiz Eminönü’ne, iskeleye, trafikten uzak. Ticaret, para yok haftaya…Güvercinlere yem atacağız birlikte. Balık ekmek iskelede ya da Türk mutfağı Topkapı Sarayı’nda. Ve batan güneşi izleyeceğiz Eminönü’nde sahilde…
Dar bütçeler nefes alıyor Eminönü’nde ticaretin perakende boyutu var ki, o bambaşka. Çarşılardan, binalardan, sokaklara, tezgahlara taşan ticaretin diğer yüzü. Tezgahlarda süren başka bir hikaye, başka bir mücadele milyonların yaşadığı. BUNUN ADI GEÇİM DERDİ! Ucuzun adresi olmuş İstanbul’da; aslında Türkiye genelinde, bu tezgahlar. Ekonomik krizin “Yetti!” dedirttiği şu günlerde dar bütçelerin nefes almaya çalıştığı adresler olmuşlar. Okul açılacak, önlük olmuş, defter olmuş, kalem olmuş tezgahlardaki ürün… Ya da gündemi vatandaşın giderek incelen cüzdanı belirler olmuş tezgahta. Ayşe hanım için rekabetin tüketiciye sunduğu fayda, tezgahın arkasındaki işportacı Mahmut için hikaye bambaşka. Kimi en ucuza bulma, kimi nafakasını çıkarma telaşında…

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

*

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>